Ξενοφῶντος, Ἑλληνικά, 2.3.11–13
Ο Ξενοφώντας στα «Ελληνικά» του συνεχίζει την αφήγηση των
ιστορικών γεγονότων της τελευταίας περιόδου του Πελοποννησιακού πολέμου από το
σημείο που σταμάτησε η αφήγηση του Θουκυδίδη, δηλαδή από το 411 π.Χ. Στο
συγκεκριμένο απόσπασμα, οι Αθηναίοι ηττημένοι, χωρίς όπλα, τείχη και πλοία,
πιεζόμενοι από την ωμότητα και τις απειλές του Λύσανδρου και των ντόπιων
ολιγαρχικών, υποχρεώθηκαν να εκλέξουν τριάντα άρχοντες, για να καταγράψουν τους
«πάτριους» νόμους, σύμφωνα με τους οποίους θα ρυθμιζόταν στο εξής η πολιτική
ζωή της Αθήνας (Αύγουστος ή Σεπτέμβριος του 404 π.Χ.).
ἐκποδὼν ποιησάμενοι καταστήσαιντο τὴν πολιτείαν· θρέψειν δὲ αὐτοὶ ὑπισχνοῦντο.
αἱρέω-ῶ = συλλαμβάνω (για έμψυχα), κυριεύω (για άψυχα)
ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ
(η παθητική σημασία του ρήματος αποδίδεται με το ρ. ἁλίσκομαι = συλλαμβάνομαι, κυριεύομαι)
αἱρέομαι –οῦμαι = α) με ενεργητική διάθεση σημαίνει εκλέγω, προτιμώ,
β) με παθητική διάθεση σημαίνει εκλέγομαι. Συντάσσεται με δύο αιτιατικές, η μία κατηγορούμενο της άλλης
καθαιρῶ τινα / τι = καταβάλλω, καταλύω, καταργώ/ κατεδαφίζω
καθαιροῦμαι = καταβάλλομαι, καταργούμαι/ κατεδαφίζομαι μέλλω = σκοπεύω, βραδύνω, διστάζω, αναβάλλω (Προσοχή στην ιδιαιτερότητα της σύνταξης του ρήματος, λόγω της αναφοράς του στο μέλλον: μέλλω + τελικό απαρέμφατο χρόνου μέλλοντα = σκέφτομαι / έχω κατά νου / ετοιμάζομαι / σχεδιάζω να)
ἀποδείκνυμι νόμον = δημοσιεύω νόμο
καθίστημι
= τοποθετώ, στήνω, εγκαθιστώ, οργανώνω, τακτοποιώ
ὑπάγω τινὰ θανάτου = οδηγώ κάποιον στο
δικαστήριο για έγκλημα, του οποίου ποινή είναι ο θάνατος.Το ρήμα ὑπάγω συντάσσεται με αιτιατική προσώπου και
γενική της ποινής
σύνοιδα + αυτοπαθής αντωνυμία + κατηγορηματική μετοχή σε ονομαστική (ή σπαν. σε δοτική):
σύνοιδα ἐμαυτῷ ὢν (ή ἐμαυτῷ ὄντι) = έχω συνείδηση (του εαυτού μου) ότι είμαι.
Όταν το ρήμα «σύνοιδα» δεν έχει ως αντικείμενο αυτοπαθή αντωνυμία, αλλά όνομα ή άλλη αντωνυμία σε δοτική , τότε ακολουθεί η κατηγορηματική μετοχή σε πτώση δοτική. ἐκποδὼν (επιρρ.) = μακριά
ἐκποδὼν ποιοῦμαί τινα = παραμερίζω, βγάζω από τη μέση, εξοντώνω κάποιον (το αντίθετο: «ἐμποδὼν ποιοῦμαί τινα»)
σύνοιδα + αυτοπαθής αντωνυμία + κατηγορηματική μετοχή σε ονομαστική (ή σπαν. σε δοτική):
σύνοιδα ἐμαυτῷ ὢν (ή ἐμαυτῷ ὄντι) = έχω συνείδηση (του εαυτού μου) ότι είμαι.
Όταν το ρήμα «σύνοιδα» δεν έχει ως αντικείμενο αυτοπαθή αντωνυμία, αλλά όνομα ή άλλη αντωνυμία σε δοτική , τότε ακολουθεί η κατηγορηματική μετοχή σε πτώση δοτική. ἐκποδὼν (επιρρ.) = μακριά
ἐκποδὼν ποιοῦμαί τινα = παραμερίζω, βγάζω από τη μέση, εξοντώνω κάποιον (το αντίθετο: «ἐμποδὼν ποιοῦμαί τινα»)
ΑΣΚΗΣΕΙΣ
1. Να μεταφράσετε το κείμενο.
2. Να αντικαταστήσετε χρονικά τους ακόλουθους ρηματικούς τύπους : ἀποδεικνύναι , καταστήσαιντο , ὑπῆγον συμπρᾶξαι
3. Να κλίνετε τις ζητούμενες εγκλίσεις των ακόλουθων ρηματικών τύπων :
ἀποδεικνύναι : Οριστική Ενεστώτα στην ίδια φωνή
καταστήσαιντο : Προστακτική Ενεστώτα στην ίδια φωνή
4.Να αντικαταστήσετε εγκλιτικά τους παρακάτω ρηματικούς τύπους:
καθῃρέθη (στον χρόνο που βρίσκεται) και κατέστησαν (στον αόριστο β’)
5. Να γράψετε τον ζητούμενο ρηματικό τύπο για τους εξής ρηματικούς τύπους του κειμένου :
συγγράψαι
:β’ενικό οριστικής παθητικού αορίστου β’ 1. Να μεταφράσετε το κείμενο.
2. Να αντικαταστήσετε χρονικά τους ακόλουθους ρηματικούς τύπους : ἀποδεικνύναι , καταστήσαιντο , ὑπῆγον συμπρᾶξαι
3. Να κλίνετε τις ζητούμενες εγκλίσεις των ακόλουθων ρηματικών τύπων :
ἀποδεικνύναι : Οριστική Ενεστώτα στην ίδια φωνή
καταστήσαιντο : Προστακτική Ενεστώτα στην ίδια φωνή
4.Να αντικαταστήσετε εγκλιτικά τους παρακάτω ρηματικούς τύπους:
καθῃρέθη (στον χρόνο που βρίσκεται) και κατέστησαν (στον αόριστο β’)
5. Να γράψετε τον ζητούμενο ρηματικό τύπο για τους εξής ρηματικούς τύπους του κειμένου :
ᾔδεσαν :απαρέμφατο ενεστώτα
ζῶντας : γ’ενικό ευκτικής του ιδίου χρόνου
κατεψηφίζετο :ονομαστική ενικού ουδετέρου μετοχής μέλλοντα
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου